1 Inleiding

De gemeente Groningen is gestart met een pilot om groente-, fruit- en tuinafval (gft) gescheiden in te zamelen via aparte gft-containers op straat. In wijken waar ondergrondse containers worden gebruikt, wordt gft-afval momenteel bij het restafval ingeleverd. Een groot deel van dit gft wordt er in de nascheidingsfabriek alsnog uitgehaald en verwerkt tot groengas. Hoewel dit een nuttige toepassing is, biedt gescheiden inzameling van gft-afval extra milieuwinst: het gft-afval kan worden gecomposteerd en als bodemverbeteraar worden toegepast in de landbouw, wat duurzamer is en ook lagere verwerkingskosten met zich meebrengt.

De pilotlocaties met gft-containers zijn gelegen in Vinkhuizen en de Rivierenbuurt. Inwoners die binnen een bepaalde afstand van de geplaatste gft-containers wonen, ontvingen een brief met uitleg over de pilot en de mogelijkheid om zich aan te melden. Na aanmelding werd hun huisvuilpas geautoriseerd voor het gebruik van de gft-container in hun buurt.

De directie Stadsbeheer heeft Onderzoek, Informatie en Statistiek (OIS) gevraagd omwonenden te enquêteren om inzicht te krijgen in het gebruik van de gft-containers en de ervaringen van inwoners. Hierbij is onderzocht hoe zij het gebruik van de gft-containers ervaren, wat hun motivaties zijn om wel of niet deel te nemen aan de pilot, en in hoeverre zij belemmeringen ondervinden bij het scheiden van gft-afval. De uitkomsten van dit onderzoek bieden aanknopingspunten voor een mogelijke uitbreiding of aanpassing van de pilot.

De inwoners die in 2024 waren uitgenodigd voor de gft-pilot, ontvingen een brief met een uitnodiging om deel te nemen aan een online vragenlijst. Omdat de plaatsing van de gft-containers in fases verliep, is ook het onderzoek in twee rondes uitgevoerd.

Het eerste deel van het onderzoek vond eind 2024 plaats en had betrekking op vier gft-containers in Vinkhuizen. Op 18 november zijn 493 huishoudens uitgenodigd via een brief met daarin een QRcode en een link naar de vragenlijst. De vragenlijst stond open tot 8 december, een periode van twee en een halve week.

Het tweede deel van het onderzoek startte in april 2025 en richtte zich op voornamelijk op de Rivierenbuurt, waar veertien gft-containers zijn geplaatst. Daarnaast werden ook bewoners rondom drie nieuw geplaatste gft-containers in Vinkhuizen benaderd. Er zijn 1.512 huishoudens uitgenodigd om mee te doen met de vragenlijst. Deze stond opnieuw twee en een halve week open, van 8 tot 27 april. Als extra stimulans werden bij dit deel van het onderzoek drie VVV-cadeaubonnen van €30,-
verloot onder de deelnemers. Respondenten konden hun e-mailadres achterlaten op het einde van de vragenlijst om mee te doen aan de verloting.

In de eerste fase van het onderzoek hebben 38 respondenten de vragenlijst volledig of gedeeltelijk ingevuld, wat neerkomt op een responspercentage van 8%. In de tweede fase vulden 143 respondenten de vragenlijst volledig of gedeeltelijk in (responspercentage: 9%). Niet elke vraag is door alle respondenten beantwoord, waardoor het aantal antwoorden per vraag kan variëren.

Figuur 1 toont de leeftijdsverdeling van de respondenten. In totaal hebben 162 deelnemers hun geboortejaar ingevuld. De grootste groep (37%) is tussen de 28 en 44 jaar oud.